
कोरोना रोकथामको लागि सरकारले जसरी कदम चालेको छ, त्यसमा नेपाली कांग्रेसको असन्तुष्टी हो ?
नेपाली कांग्रेस पार्टीको सन्तुष्टि, असन्तुष्टि भन्ने भन्दा पनि अहिले सरकारले ६ महिनाको समयावधि माग्यो । त्यसमा सरकारले जे गरिरहेको छ, भारतसँग लड्न गरिरहेको भन्ने आमनेपाली नागरिकलाई परेको छ । जानकारी मात्रै होइन पुष्टि भएको छ ।
त्यसकारण चौतर्फी रुपमा दुई चित्र देखिएको छ । त्यो चित्रलाई हामीले सरकार समक्ष राखेका छौं । सरकार यहाँ क्वारेन्टाइनको राम्रो व्यवस्था भएन, राहतको व्यवस्था भएन, स्वास्थ्य सामाग्री पुगेन, उद्दार गर्नुपर्ने सन्दर्भमा रुवावासी भइरहेको छ, भनेर हामीले स्वदेशबाट मात्रै होइन स्वदेश र विदेश गरी १२० ठाउँबाट असार २ गते एकसाथ सम्माननीय प्रधानमन्त्री समक्ष विशेष ज्ञापनमार्फत बुझाएका छौं । आमनेपाली जनता सन्तुष्टि हुनुप¥यो ।
ज्ञापनपत्र बुझाउँदैमा प्रधानमन्त्रीले त्यसको सम्वोधन गर्नुहुन्छ भन्ने तपाईंलाई विश्वास छ ?
प्रधानमन्त्रीले के–कस्तो शैली अपनाउनुभएको छ, यहाँहरुलाई थाहा नै छ । त्यही दिन पनि साथीहरुले भन्नुहुन्थ्यो हामीले १५ मिटेनजतिमा ज्ञापनपत्र वाचन ग¥यौं र त्यो उहाँलाई हस्तान्तरण पनि ग¥यौं । संसारभरि नेपालीहरुले भोगिरहेका पीडा पनि राख्यौं । देशभरिका जनतामा परेको समस्याको व्यवस्थापन गराउन आग्रह पनि ग¥यौं । त्यसपछि प्रधानमन्त्रीजीले लामो सम्वोधन गर्नुभयो ।
त्यो सम्वोधनमा १० मिटेनजति बेसारको ब्याख्यामा लगाउनुभयो भनेर त्यहाँ जाने साथीहरुले भन्नुभयो । प्रधानमन्त्रीजीले बेसारको कुरा गर्दा हामी आपत्ति मान्दैनौं । त्यसमा केही आयुर्बेदिक कुरा होलान्, केही इमिनिटी पावर बढाउने कुरा होला । तर, प्रधानमन्त्रीको कर्तव्य त्यति मात्रै होइन । अहिलेको सारा व्यवस्थापनको लागि नेतृत्व गर्ने हो । उहाँले गर्नुहोला नगर्नुहोला अलग कुरा हो । तर, विषयवस्तुमा गम्भीरता संवेदशीलता देखिँदैन । अहिले जसरी हुटिट्याउँले शागर थामेजस्तो गरेर सारा मैले व्यहोर्नुपर्छ भन्ने जुन भ्रम छ, त्यो होइन । उहाँलाई हामी प्रस्ट गराउन चाहन्छौं ।
कोरोना नियन्त्रणका लागि सरकारले गर्नुपर्ने जम्मा तीनवटा काम छन् । ती तीनवटा काम गरे पुग्छ । पहिलो स्वास्थ्य सामाग्री त्यसभित्र टेष्ट किटदेखि सबै पर्छ । यी सबै व्यवस्थापनको काम केन्द्रीय सरकारले गर्ने । दोस्रो विदेशमा अप्ठ्यारोमा परेका नेपालीलाई ल्याउने । र तेस्रो कुरा ७५३ वटै स्थानीय तहहरुलाई राहत र क्वारेन्टाइनको व्यवस्थापन गर तिमीलाई चाहिने रकम पठाइदिने छौं भन्नुप¥यो । यीबाहेक केन्द्रीय सरकारले चौथो काम केही गर्नुपर्दैन ।
तपाईंहरुले सरकारको काम राम्रो भएन भनिरहँदा प्रधानमन्त्रीले त कोरोना नियन्त्रणको सरकार सफल भयो भनेर जिकिर गर्नुभयो नि ?
रेकर्ड त उहाँले राम्रै गर्नुभएको छ । त्यसमा एउटा शब भन्ने शब्द हुन्छ, अर्को स्वाब भन्ने शब्द हुन्छ । हामीले सधैं भन्ने गरेका छौं ‘प्रधानमन्त्रीज्यू स्वाब परीक्षण गरौं’ भनेर ।
हामीले बेलैमा स्वाब परीक्षण गरौं भनेको उहाँले शव सुन्नु भएछ । अनि मर्नेबित्तिकै शब परीक्षणमा चाहीं अहिलेसम्म ढिलाइ भएकोे छैन । सरकारले नमरीकन स्वाब परीक्षण गर्न ढिला गर्ने र मरेपछि शब परीक्षण गर्न चाहीं तदारुकता देखाउने काम गरेको छ । त्यसकारण प्रधानमन्त्रीजीले काम गर्नुभएको छैन म भन्दिन । काम गर्न खोज्नुभएन पनि भन्दिँन । तर, काम गर्न खोज्दै गर्दा जति ढंग पु¥याउनुपर्ने हो त्यो भएको छैन ।
एउटा चुल्होमा केही पकाउँदै गर्दा बल्दै गरेको आगोलाई कसरी ढुंग्रीले फुकेर बढाउने भन्ने कुरा थोरै तागत भए पुग्छ । त्यो आगोबाट सिंगो घर जल्नतर्फ लाग्यो भने धेरै क्षेति हुन्छ । हुँदाहुँदा दमकल नै बोलाउनुपर्ने अवस्था हुन सक्छ ।
प्रधानमन्त्रीजीले के बुझिरहनुभएको छ भने घरको तल्लो तलामा आगो लागेको छ । उहाँ माथिल्लो तलामा हुनुहुन्छ । तल्लो तलामा लागेको आगो माथिल्लोमा कहाँ आउँछ भन्ने अवस्थामा हुनुहुन्छ । त्यसले प्रधानमन्त्रीजीले गर्नुपर्ने काममा गाम्भीर्यता देखिएन । उहाँको काम गर्ने शैली र क्षमता पनि पुगेन ।
कोरोनाको संक्रमण ह्वात्तै बढ्न थाल्यो, अब कांग्रेसले कस्तो कदम चाल्नुपर्छ ?
नेपाली कांग्रेसले त सुरुदेखि जब चीनको वुहान संक्रमणदेखियो पहिलो चोटी र चीनमा भएका नेपालीहरुलाई लिएर आउने बेलादेखि अहिलेसम्म सरकारलाई सुझाव दिने, दबाब दिने कर्म गरिरहेको छ । हामीले जुन बेलामा भनेका थियौं, त्यो सुनिदिएको भए सायद यस्तो परिस्थिति आउँदैन थियो । हामीले त सुरुमै अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरु बन्द गर्नुहोस् । र, खाली नेपालीहरुलाई उद्दार गर्ने कामभन्दा बाहेक अन्य देशका नागरिकहरुलाई आउन बन्द गर्नुहोस् भनेका थियौं ।
विदेशबाट उद्दार गरेर ल्याइएका नागरिकहरुलाई क्वारेन्टाइमा राख्नुहोस् । उत्तर र दक्षिणका जति पनि खुल्ला नाकाहरु छन् । तिनलाई कडाईं गर्नुहोस् । आउँदै गरेका नेपालीहरुलाई कडाईंकासाथ क्वारेन्टाइनमा राख्नुहोस् । त्यसपछि पीसीआर परीक्षण गरेर मात्रै घर पठाउनुहोस् भनेका थियौं । यी कामहरु गम्भीरपूर्वक लागेर गरेको भए यस्तो महामारीको सामना गर्नुपर्ने थिएन ।
अर्को कुरा त्यतिछिट्टै लकडाउन गर्नुपर्ने थिएन । यदि नेपाली कांग्रेसले फागुन १९ गते तयार गरेको १४ बुदाँलाई सरकारले राम्रोसँग ध्यान दिएर पढेको भए सरकारले आज लकडाउन नगरिकन खुल्ला राख्ने अवस्था हुन्थ्यो । यतिबेला स्कुल, कलेजहरु चलिरहेका हुन्थे । सभासम्मेलन, हल, सबै खुल्ला हुन्थे होला । सरकारले समयमा ध्यानपूर्वक काम गरेन । अहिले पनि सरकारले हामीले भनेजस्तो काम ध्यान दिएर गरेमा यो महामारी जहाँ आइपुगेको छ त्यही रोक्न हामी सफल हुनेछौं ।
विदेशी बुहारीहरुलाई तत्काल नागरिकता दिने पक्षमा कांग्रेस हो ?
नेपाली कांग्रेस पार्टी तत्काल, दीर्घकाल भन्ने कुरामा होइन । नेपाली कांग्रेस पार्टीले यस्तो महत्वपूर्ण विषयमा राजनीतिक दलहरुकाबीच सम्बभ भएसम्म अधितम राष्ट्रिय सहमति हुनुपर्छ । यद्यपि हामी विगतमा जहाँ सहमत भएका थियौं । २०६३ सालको अन्तरिम संविधान बनाउँदै गर्दा त्यो संविधानको धारा, उपधारमा हामीले जे लेखेका छौं । त्यो विषयमा हामी सबैले सहमतिपूर्वक बनेको जुन विषय छ । त्यसमा विवादको विषय बनाउनु उचित होइन भन्ने पहिलो कुरा हो भने दोस्रो विषय कोरोना महामारीको यत्रो विकराल कुरासँग जोडिइरहेका छौं ।
अर्कोतर्फ अस्ति मात्रै नक्सा पारित गरेर भारतसँग सीमासम्बन्धी समस्यामा जकडिएका छौं । यही बेलामा एक वर्षदेखि अड्केर बसेका फाइलहरु जुन नागरिकतासम्बन्धी विवादमा परेका थिए । त्यसलाई अहिले नै टुंग्याउनुपर्ने यो छलफलको अहिलेको विषयवस्तु त थिएन । त्यो संसदीय समितिमा थियो । त्यसैले तपाईंको लोकप्रिय नयाँ विकल्प साप्ताहिक मार्फत नेपाली दाजुभाइ, दिदीबहिनीहरुलाई अनुरोध गर्न चाहन्छु । प्रधानमन्त्री विभिन्न नचाहिने विषय उठाएर जनतालाई झुक्याउन खोजिरहनुभएको छ ।
नक्साको विषयमा गतिशील ढंगबाट कुटनीतिक पहल खोई ? नक्सा हाम्रो हातमा जग्गा भारतको हातमा रहने अवस्थाले जन्दाबन्दा विषयलाई अन्यत्र डाइभट गर्न लागेको कुरा स्पष्ट भयो कि भएन ? खोइत कुटनीतिक पहल गरेको नक्सा पारित गरेर मात्रै त भएन होला नि ? क्वारेन्टाइनमा आत्महत्यासम्म भएको छ ।
अर्घाखाँचीमा एउटा ४३ वर्षीया युवकले आत्महत्यासम्म गरेका छन् । त्यहाँ सरकारको ध्यान जानुपर्छ कि पर्दैन ? अहिले जुन विषयमा सरकार जानुपर्ने हो त्यो विषयबाट ध्यान डाइभट गर्नको लागि सरकार लागिपरेको छ । हिजो हामी एमाले, माओवादीले जुन सहमति गरेका थियौं त्यही अनुसार जाओ न हामी किन अन्त जानुप¥यो ।
राज्यव्यवस्था समितिले प्रष्ट रुपमा भनेको छ, नेपाली पुरुषसँग विवाह गर्ने विदेशी महिलाले ७ वर्षभित्र नागरिकता पाउने प्रस्ताव व्यवस्था गरेको छ, त्यसमा कांग्रेस सहमत छ ?
नेपालमा यो विषय अहिले छलफलको क्रममा छ । त्यसलाई राज्यव्यवस्था समितिले स्पष्ट रुपमा भनेको छ । यसमा राज्य व्यवस्था समितिले निर्णय गरिसकेको अवस्था होइन । राज्यव्यवस्था समितिको निर्णयले प्रक्रियाको लागि छलफल भइरहेको छ । यस्तो विषयलाई अहिले नै छलफलमा लिएर जानुपर्ने कति सान्दर्भिक थियो ।
यो बेलामा यस्ता विषयमा अल्झेर बस्ने हो । अहिले भनेको कोरोनालाई नियन्त्रणको लागि सबै लाग्नुपर्ने हो । यो सरकारको ध्यान कतातिर गएको छ । हरेक बेलामा कुन विषय ल्याएर कोरोनाको महामारीतिर मान्छेको केन्द्रित गर्नुपर्नेमा अन्यत्र विषय ल्याएर डाइभट गर्न खोजिएको छ । यो नागरिकताको विषयमा राज्यव्यवस्था समितिले निर्णय गरेको भन्ने होइन । त्यो छलफलको क्रममा छ ।
यो छलफलको क्रममा हुँदै गर्दा नेपाली कांग्रेसको पदाधिकारी बैठकमा यसमा हामी राजनीतिक दलहरु कांग्रेस, एमाले, माओवादी र मधेसवादी दलहरुको एउटा साझा सहमति बनाउनुपर्छ । नेपाली कांग्रेस पार्टीले केन्द्रीय कार्यालयमा पहिले ड्राफ बनाएर यसलाई मान्नुपर्छ भन्ने हिसाबले कुनै सम्बोधन गरेको छैन । हामी अघिल्लो सहमतिमा जहाँ छौं त्यसैमा हाम्रो अडान रहने छ ।
सरकारले ल्याएको प्रस्ताव भन्नाले सरकारले अहिले के प्रस्ताव ल्याएको छ र ?
सरकारले ल्याएको प्रस्ताव भनेर अहिले गृहमन्त्रीले यो अलि अगाडि देखिनै संसद्रीय समितिमा छलफलको क्रममा थियो । एक वर्ष अगाडिदेखि नै अड्केर बसेको विषय हो । त्यसरी अड्केर बसेको विषयलाई उपयुक्त समयमा निराकरण जानुपर्ने आवश्यकता छँदैछ ।
त्यो निराकरण जाँदै गर्दा हामीले गर्ने के हो भने अधिकतम राजनीतिक सहमति गरेर जानुपर्ने हो । त्यो अधिकतम राजनीति सहमतिले कम विवादास्पद बनाएर जान्छ । त्यसकारण हामीले कुनै पनि निर्णय गर्दा हिजो संविधान बनाउँदा पनि पहाड, मधेस सबैको भावनालाई गाँसेर अगाडि जाने भन्ने हाम्रा प्रयत्नहरु हुन् । अहिले सुन्दै गर्दा कसैलाई भ्रम नपरोस् भने कांग्रेसले ल्याएको कुरा अहिले एकाएक आएको होइन ।
विगतमा हामीले पानापानामा हस्ताक्षर गरेर बनाएका दस्तावेजको आधारमा र संविधानमा लेखिएको आधाको आधारमा लिएर आएका छौं । ती कुराहरुलाई खण्डित गरेर अहिले हामीले जाने बेला भएको छैन । त्यसलाई अभ्यासमा लिएर गएपछि एकजना मान्छेले राष्ट्रघाती अभिव्यक्ति राखिन् अरे । तिनलाई सांसद्बाट निकालौन । तर, एउटा मान्छेलाई देखाएर सारालाई आरोपित गर्ने कुरा हुँदैन ।
विदेशी नागरिकसँग विवाह गर्ने पुरुष होस् या महिलालाई तत्कालै नागरिकता दिनुपर्छ भन्ने पक्षमा कांग्रेस हो ?
कुनै पनि नेपाली नागरिकसँग विवाह गरेर आउने महिला, पुरुषहरुको सन्दर्भमा निश्चित प्रक्रियाको व्यवस्था गरिएको छ । ऊ जुन देशको नागरिक हो, त्यो देशको नागरिकता परित्योग गर्ने भन्ने संवैधानिक व्यवस्था छ ।
त्यो प्रक्रियाभन्दा बाहिर गएर कतिपय त एउटा हातमा सिन्दुर अर्को हातमा नागरिकता भन्न खोजे । एउटा हातमा सिन्दुर अर्को हातमा नागरिकता भन्ने पक्षमा बोले । कुनै पनि देशको व्यक्ति तपाईंको परिवारभित्र विवाह गरेर आइसकेपछि पारिवारिक रुपमा ऊ सदस्य भयो । तर नागरिकताको लागि ऊ आफू रहेको देश कहाँ हो ? त्यो देशको नागरिकता परित्याग नगरी नागरिकता प्राप्त हुँदैन ।
विदेशी महिलाले नेपालीसँग विवाह गरेर आइसकेपछि तत्काल नागरिकता दिनसकिँदैन ?
विवाह गरेर आएपछि उनी त्यो घरकी बुहारी भइन् । तर, नागरिकता पाउन प्रक्रियाहरु छन् ।
नागरिकता सम्बन्धी नयाँ विधेयक आइसक्यो नि ?
विवाह गरेर आएपछि उनी बुहारी भइन् । तर, विवाह गर्नेबित्तिकै नेपालको कानुनले चिनेको छैन नि । उनको परिवारलका सदस्यले मात्रै चिनेर भएन । परिवारको सदस्यले बुहारीको रुपमा चिन्यो । देशले चिन्नका लागि पहिले जुन देशबाट आएको हो ।
त्यो देशको नागरिकता परित्याग गर्नका लागि निश्चित प्रक्रिया छ । त्यसलाई पुरा गर्नुप¥यो । त्यसपछि उनले नागरिकता पाउने हो । परिवारको सदस्यकै रुपमा आइसकेपछि नागरिकताको लागि ढोका खुल्छ । त्यसले पार्ने असरका बारेमा नागरिक पंत्तिमा कुनै सांसद, कुनै मान्छेले यस्तो भावना राख्यो भनेर त्यसलाई समग्रमा गाँसेर हेर्नुहुँदैन ।
Wondering what to sort out before you put money in? BetBlast is an online casino and sportsbook run by EOD...
InstaSpin runs a casino and a sportsbook on one account with 3,793 games, and it takes Bitcoin, Ethereum, Tether, Visa,...
Die Risiken der Sportwetten ohne OASIS und die Nachteile von Wettanbietern Sportwetten sind für viele Menschen ein beliebtes Freizeitvergnügen, doch...