- अनामनगर काठमाडौँ
- infobikalpa21@gmail.com
नारायणकाजी श्रेष्ठ, नेता, माओवादी केन्द्र
वामगठबन्धनका सुत्रधार तथा माओवादी केन्द्रको एउटा खेमाको बलियो नेताका रुपमा परिचित नारायणकाजी श्रेष्ठ प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा गोरखा क्षेत्र नं. १ बाट नयाँ शक्ति पार्टीका संयोजक बाबुराम भट्टराईसँग पराजित भएका थिए । पहिलेदखि कांग्रेस भन्दा बढी एमालेसँग सरकार बनाउने र सहकार्य गर्दै पार्टी समेत एउटै बनाउन लागि परेका श्रेष्ठ यस भन्दा अगाडिको दोस्रो संविधान सभाको निर्वाचनमा मकवानपुरबाट पनि पराजित भएका थिए । पहिलो संविधान सभामा विजयी भए पश्चात पटक पटक मन्त्री तथा उपप्रधानमन्त्री समेत भएका श्रेष्ठ सुरक्षित गोरखा क्षेत्र नं. १ बाट पनि पराजित भए । यस पटक पनि श्रेष्ठको संसद् बन्ने र सरकारमा जाने सपना पुरा नहुने भएको छ । कांग्रेससँगको गठबन्धनलाई अप्राकृतिक भन्दै पटक पटक कांग्रेस, माओवादी केन्द्रको गठबन्धन भत्काउन सक्रिय रहेका नेता पछिल्लो समय प्रतिनिधि सभा र प्रदेश सभा निर्वाचनको मिति नजिकिए पछि वामगठबन्धनमा बनाउन सफल भएका थिए । तत्कालिन अवस्थामा माओवादी केन्द्रबाट नारायणकाजी श्रेष्ठ र एमाले पार्टीबाट वामदेव गौतम सक्रिय भएका कारण वामगठबन्धन कसिलो भएको र निर्वाचनमा वामगठबन्धनले बहुमत प्राप्त गर्न सफल भएको थियो । तर यी दुवै नेता प्रतिनिधि सभामा प्रवेश गर्न भने पाएनन् । यी नै समसामयिक विषयमा केन्द्रीत भएर पत्रकार ऋषि धमलाले नयाँ बिकल्प साप्ताहिकका लागि गरेको कुराकानीको सम्पादीत अंशः
वर्तमान अवस्थामा सरकार र वामगठबन्धनबीच के–के कुरामा सहमती हुँदैछ ?
सहमती भन्दा पनि तीन वटा कुरा भन्यौ प्रधानमन्त्रीलाई एउटा कुरा छिटो भन्दा छिटो राष्ट्रियसभाको निर्वाचनको मिति तोकिनु प¥यो । यो कुरामा हाम्रो जोड रह्यो र त्यसमा म निर्वाचन आयोगसँग अन्तिम सल्लाह गरेर छिटै मिति तोक्छु भन्नुभएको छ । दोस्रो कुरा उहाँले प्रदेश प्रमुखहरुको नियुक्ति र प्रदेशहरुको अस्थायी केन्द्रको बारेमा पनि छलफल गरौं । एउटा सहमति गरौं भन्नुभएको छ । अब हामीले निर्वाचन पछाडी जनादेश अनुसार छिटो भन्दा छिटो जनप्रतिनिधिहरुलाई सत्ता हस्तान्तरण गर्ने उद्देश्यका निम्ति संवैधानिक र कानुनी प्रकृया पुरा गर्नको निम्ति आवश्यक निर्णयहरु सरकार आफैले गरोस् भनेर त्यसमा हामीले पूर्ण रुपमा छलफल गर्नुपर्ने आवश्यकता देखेनौं । सरकारले गर्नुपर्ने संवैधानिक र कानुनी प्रकृया पुरा गर्न आवश्यक निर्णयहरु गरोस् भनेर भन्यौ र तेस्रो कुरा चाही यो सरकार निर्वाचन घोषणा पछि त्यसै पनि काम चलाउ सरकार थियो । अहिले निर्वाचनको जनादेश पनि आइसकेको अवस्थामा स्वतह काम चलाउ भैसकेको छ । त्यसैले दिर्घकालीन र महत्वपूर्ण कुनैपनि निति र निर्णहरु नगरोस् भनेर हामीले ध्यानआर्कर्षित गराऔं ।
उसो भए तपाईहरुको तिनवटै कुरामा प्रधानमन्त्रीले सहमती जनाउनु भयो त ?
प्रधानमन्त्रीले मिति छिटै तोक्छु, राष्ट्रियसभा निर्वाचनको भन्नुभएको छ । प्रदेश प्रमुख र प्रदेशको अस्थायी केन्द्र तोक्ने काम सरकारले गर्ने भनेर भनिसकेपछि यो ठिक छ भन्नुभयो । हामी यस विषयमा डिटेलमा बोल्नै चाहेनौ । अब तेस्रो कुरा चाही मैले दीर्घकालीन प्रकृतिको र महत्वपूर्ण नीतिगत निर्णयहरु लिन्न भनेर भन्नुभयो । हामिले त्यस कुरामा जोडदार नै अपिल गरेका हौं ।
तर पनि यो सरकारले नियुक्तीहरु त गरिरहेको छ नी ?
त्यसकारणले त हामीले त्यस कुरामा ध्यानआकर्षण गराएका हौनी । त्यस्तो नगरेको भए हामीले ध्यानाकर्षण गराउनै पर्दैनथ्यो नि । यो लोकतान्त्रिक मूल्यमान्यता विरुद्वको कुरा हो ।
तर मन्त्रीहरुले त सरकारमा रहेसम्म नियुक्ती गर्न पाउने जिकिर गरिरहेका छन नी ?
हैन, त्यस्तो अलोकतान्त्रिक कुरा गर्न चाही सुहाउँदैन । निर्वाचनको घोषणा भैसकेपछि त्यसैपनि मिल्दैन, त्यसमाथि पनि अत्यन्तै अल्पमतमा परिसकेको अथवा जनादेश अर्कोले पाईसकेको अवस्थामा सरकारले त्यसैपनि गर्न मिल्दैन । त्यसकारणले गर्दाखेरी बल जबरजस्ती लोकतान्त्रिक मूल्य मान्यता भन्दा बाहिर गएर गर्ने कुराले लोकतन्त्रलाई सुदृढ बनाउँदैन । लोकतन्त्रलाई हामी जसरी रक्षा गर्छौ तर त्यसले उहाँहरुको पार्टीलाई जनताको अगाडि झन असाध्यै बढि बदनाम बनाउँछ भन्ने लाग्छ ।
उसो भए प्रदेश प्रमुखकको नियुक्ति गर्नको लागि प्रधानमन्त्रीलाई तपाईहरुले ढोका खोलिदिनु भयो हैन त ?
अर्को सरकार बनाउन आवश्यक कुरा संवैधानिक र कानुनी छ त्यो कुरा सरकारले पुरा गरोस् भन्यौ हामीले । प्रदेश प्रमुख कस्तो बनाउने, कसलाई बनाउने भन्ने कुरामा अहिले हामीले बहस गर्न चाहेनौं किनभने संवैधानिक र कानुनी प्रकृया पुरा गर्न दिनुपर्छ । यो सरकारले गरोस् भनेर छाडी दिँयौं ।
तर प्रदेश प्रमुखको नियुक्ती महत्वपूर्ण नियुक्ति भएका कारण तपाईहरुको सहमती बिना नियुक्ति हुँदा सरकार निर्माणमा पछि समस्या आउदैन भन्न सकिन्छ र ?
सरकारको प्रवृतिले गर्दा पनि यो ठाउँमा पु¥याएको हो । सरकारले जनादेश प्राप्त भैसकेपछि छिटोे भन्दा छिटो अर्को सरकार बनाउने कुरालाई मार्गप्रशस्त गर्ने दिशातिर जानुपर्नेमा सकेसम्म चाही अलिकति सरकारको आयु बढाउने भन्ने सोच्न पनि थालिएको देखियो । त्यो ठिक थिएन अब रोक्न सक्ने कुरा त भएन यो प्रकृया अगाडि बढ्छ नै त्यसैले हामीहरुले भयो तपाईहरुले नै गर्नुहोस् भनेर छाडिदिऔं ।
त्यसो भए प्रदेशको अस्थायी राजधानी तोक्न पनि यहि सरकारले गर्ने भो हैन ?
यो सरकारले नै गर्छ । कर्मचारीहरु, आयोग अथवा कार्यदल बनेको छ त्यही रिर्पोटको आधारमा हुन्छ नै, त्यस विषयमा हामीलाई जानकारी पनि छैन । हामीले त्यसमा प्रवेश पनि गरेका छैनौं । त्यस कारणले गर्दाखेरी अहिले गर्नुपर्ने काम सरकारले गरोस् यति गरोस् की अर्को सरकार बनाउनको निम्ति आवश्यक संवैधानिक र कानुनी प्रकृया पुरा गर्नको लागि ध्यान दिएर काम गरोस् भन्ने तर्फ हाम्रो जोड रह्यो ।
अस्थायी राजधानी तोक्ने हल्लाले त फेरी बन्द हड्ताल सुरु भएको छ, स्थायी राजधानी तोक्दा के होला ?
सरकारले सहमति प्रारम्भ देखिनै गर्ने र छिटोभन्दा छिटो लोकतान्त्रिक मूल्य र मान्यता अनुसार नै अगाडि बढ्ने आफ्नो स्प्रिट नदेखाएको कारणले यस बारेमा कर्मचारीहरुको कार्यदलले बनाएको रिर्पोट हेर्ने आदि इत्यादी काम सरकारले नै गर्नुप¥यो र त्यो सरकारले नै निर्णय गर्ने कुरा हो । उपयुक्त ढंगले गरोस् भन्ने हामी चाहन्छौं ।
वामगठबन्धन बनाउने सुत्रधारको रुपमा तपाई रहनु भएकोले एमाले, माओवादी केन्द्रबीच एकता हुन्छ की हुँदैन होला ?
पार्टी एकता हुन्छ । हामीले पार्टी एकता गर्छौ भनेर सार्वजनिक रुपमा प्रतिबद्धता व्यक्त गरिसकेका छौं । पार्टी एकताको निम्ति संकल्प पनि गरेको छौं । पार्टी एकताको निम्ति पहिलानै आधार केही छ भन्ने कुरा नै बुझेर हामीले पार्टी एकता गर्न सक्छौं भनेर भनेका हौं । मूल राजनीति कार्यसमिति देशलाई शान्तिपूर्ण प्रतिस्पर्धाबाट नै सरकार बनाएर सामाजिक न्यायसहित समृद्ध मुलुक बनाउने र समाजवादको आधार खडा गर्ने यो मुल राजनीति कार्यनीति जसले देशलाई पाँच दश वर्षसम्म दिशा निर्देशित गर्छ, त्यसमा हाम्रो एउटै समझदारी छ । रणनीतिक रुपले माक्र्सवाद मान्ने कम्युनिष्ट पार्टीकै नेतृत्वमा परिवर्तनको प्रकृया अगाडि बढाउने समृद्धिको प्रकृया अगाडि बढाउने र अन्ततः समाजवादमा पुग्ने यी तीन वटा रणनीतिमा पनि हाम्रो सहमति छ । अब हामी ठोस रुपमा वैचारिक राजनीतिक लाइनमा सहमति कायम गर्छौ र हामी सांगठनिक संरचनाहरुको एकिकरणको निम्ति एउटा आधार पनि तयार गर्छौ । यी दुइवटा कुरा तयार गरिसकेपछि हामी पार्टी एकतालाई छुट्टै निष्र्कषमा पु¥याउँछौं र एकिकृत पार्टी घोषणा गर्छौ । सांगठनिक संरचनाको हकमा हामी सम्मानजनक एकिकरणको प्रकृया सुनिश्चित गर्नका निम्ति आधार तयार पार्ने काममा लागेका छौं ।
तर मदन भण्डारीको बहुदलिय जनवादलाई तपाईहरुले स्वीकार गर्नुभएको छैन कसरी एकता होला त ?
त्यो बारेमा हाम्रो आ–आफ्नै दृष्टिकोण छ । अहिले त्यो कुरा पार्टीले आन्तरिक रुपमा छलफल गरेर तय गर्ने कुरा हो । यस बारेमा धेरै कुरा भनिरहनु पर्छ जस्तो मलाई लाग्दैन ।
माधवकुमार नेपालले मदन भण्डारीको बहुदलिय जनवादको विकल्प छैन भन्नु भएको छ नी ?
म अहिले कसले के भन्यो व्यक्तिगत रुपमा टिप्पणी गर्न चाहन्न । पार्टी एकता गर्छौ भनिसकेको छौं । पार्टी एकता आजको आवश्यकता हो । पार्टी एकता गर्नको निम्ति वैचारिक राजनीतिक लाइनमा साझा सहमति कायम गर्नुपर्छ । मास्र्कवादबाट सबै कुरा एक अर्काले स्वीकार गर्दियोस भनेर हुँदैन । त्यसो गर्दाखेरी पार्टी एकताप्रति इमान्दार नभएको ठकर्छ । हामीले पनि माओवाद मान्न पर्छ एमालेले भन्न मिल्दैन । त्यस्तै एमालेले पनि आफ्नो सबै सैद्धान्तिक प्रस्तावनाहरु चाही जुन माओवादीसँग मतभेदका रुपमा छन्, अहिले माओवादीले मान्दिनु पर्छ भन्न मिल्दैन । हामी त्यसो गर्दैनौं । माक्र्सवाद, लेनिनवादको आधारमा हाम्रो मतभेदहरुलाई अहिले थाति राखेर फेरी पछाडी छलफल गर्दै एउटा निष्र्कषमा पुग्छौं र स्वयम हाम्रो सिद्धान्तलाई पनि विकसित गरेर अगाडि बढ्छौं ।
तर राजनीतिक कुरा गर्दाखेरी तपाईले भन्नुभयो वैचारिक विवाद र मतभेद छ भनेर उसो भए मिलन बिन्दु के हुन सक्छ ?
मिलन बिन्दु त प्रष्ट नै छ । हामी छलफल गरेर निष्र्कष निकाल्छौं अहिले त्यसमा कुनै ठूलो जटिलता आउँछ भन्ने लाग्दैन । पार्टी एकताको लागि कुनै द्धन्द्ध हुँदैन । हामीले धेरै माथिबाट सोँचेका छांै । यो देशलाई अहिले यथास्थितिमा राखेर हुँदैन । यत्रो ठूलो परिवर्तन गरेपछि नेपाली जनताले आफ्नो पोल्टामा आफ्नो काखमा प्रत्यक्ष रुपमा परिवर्तनको अनुभूति गर्न पाउने की नपाउने त्यसको विकास गर्दै त्यसलाई लैजानु पर्छ र त्यो पनि फड्को मार्ने गरि जानुपर्छ भनेर हामीले वामगठबन्धन बनाएका हौ । वामगठबन्धनलाई दिशा निर्देशित गर्न पार्टी नै एकिकृत गर्नुपर्छ भनेर भनेका हौं ।
वामगठबन्धनलाई टुटाउनुपर्छ, फुटाउनुपर्छ भनेर शिर्ष नेताहरुले भन्न थालेका छन् नी के भन्नुहुन्छ तपाई ?
उहाँहरुले आफ्नो ढंगले भन्ने कुरा हो, के गर्नुहुन्छ भन्ने आधारमा उहाँहरुको गतिविधिलाई निर्देशित गर्दैनौं । हाम्रो आफ्नै चाल छ, हाम्रो आफ्नै गतिविधि हुन्छ । हामी आफ्नै उद्देश्य अुनसार अगाडि बढ्छौं । निश्चित रुपमा हामीलाई थाहा छ, वामगठबन्धन बनाउँदाखेरी पनि यो वामगठबन्धनलाई सफल हुन नदिन धेरै षड्यन्त्र धेरै चलखेल र धेरै प्रयत्न हुन्छन् भन्ने हामीलाई थाहा थियो । अझ दुइवटा कम्युनिष्ट पार्टी एकताबद्ध हुन नदिनको लागि धेरै प्रयत्न, धेरै चलखेल हुन्छन् भन्ने पनि हामीलाई थाहा छ । त्यसपछि सचेत हुँदै वामगठबन्धन गर्ने निर्णय गरेका हौ, र त्यो सफल पनि भएको छ । त्यसकारण वामगठबन्धको सरकार बन्छ । फेरी पार्टी एकता पनि असफल पार्ने विभिन्न प्रयत्न हामीले देखि राखेका छौं । त्यो सबैलाई असफल पारेर हामी एकिकृत पार्टीको घोषणा गर्ने तयारीमा र्छौं ।
के.पी. शर्मा ओली प्रधानमन्त्री र प्रचण्ड पार्टी अध्यक्ष हुने सम्भावना कतिको बलियो छ ?
अहिले चर्चाको विषयतिर नजाऊ । दुई वटा प्रमुख नेताहरुले पार्टी एकता संयोजन समितिमा छलफलको लागि कार्यसूचि तय गर्दै हुनुहुन्छ । उहाँहरु एक दुइ पटक गम्भिर छलफलमा बसिसक्नु भएको छ । अब पनि बस्दै हुनुहुन्छ । उहाँहरुले एजेण्डा तय गर्नुहुन्छ । त्यसपछि पार्टी एकता संयोजन समितिको बैठक बस्छ । पार्टी एकता संयोजन समितिले वैचारिक, राजनीतिक लाइनसँग सम्बन्धित दस्तावेज तयार गर्ने काम र सांगठनिक संरचनाहरुको एकिकरणको आधार पनि तयार पार्छ, त्यसैले यसमा धेरै बबाल मच्चाउनु पर्ने वा धेरै आशंका गर्नुपर्ने र धेरै चर्को विवाद देख्नुपर्ने कुनै कारण छैन ।
त्यसो भए एकीकृत पार्टीको के.पी. ओली प्रधानमन्त्री र प्रचण्ड अध्यक्ष हुने हो त ?
मैले भनेनी, यो सबै हामीले सजिलै हल गर्छौ । हामी सामुहिक रुपमा छलफल गरेर निष्र्कष निकाल्छौं । व्यक्तिगत रुपमा कस–कसले के–के भने म त्यतातिर जान चाहन्न । कुरो के हो भने हामीले ठूलो ऐतिहासिक आवश्यकतालाई आत्मसाथ गर्दै यो निर्णय गरेका हौं । यो निर्णयलाई हामी पछाडी फर्कन दिन्नौ अगाडि बढाउँछौं र त्यसको निम्ति केही जटिलता र चुनौतिहरु छन तर त्यो जटिलता र चुनौतिहरु चिर्न हामी सफल हुन्छौं भन्ने विश्वासका साथ हामी अगाडि बढिरहेका छौं । हामी निश्कर्षमा पु¥याइ छोड्छांै ।
अन्त्यमा केही भन्नुहुन्छ की ?
अन्त्यमा तपाईको लोकप्रिय पत्रिका नयाँ बिकल्प साप्ताहिममार्फत मेरो विचार राख्न दिनुभएकोमा विशेष धन्यवाद दिन चाहन्छु ।
चलचित्र समीक्षा सस्मिता पाठक काठमाडौं । समय परिवर्तित छ । यद्यपी सामाजिक विश्वासहरू हाम्रो समाजमा अझै पनि यथावत छन्, जहाँ...
Discover how https://casinos-online-romania.it.com/ simplifies online gambling navigation, offering easy access to top casino games, slots, and reviews.
