कांग्रेसमा वृहत्तर एकताको खाँचो – Naya Bikalpa
November 16, 2026, Monday      Epaper

कांग्रेसमा वृहत्तर एकताको खाँचो

गत फागुन २१ गते सम्पन्न आम निर्वाचनमा नेपाली कांग्रेस नराम्ररी पराजित हुन पुग्यो । यो पराजयका पछाडि रास्वपामा आएको लहर एउटा प्रमुख कारण भएता पनि कांग्रेसभित्रको आन्तरिक कलह अर्को प्रमुख कारण हो । हुन त लोकतान्त्रिक परम्पराको धरोहर मानिने कांग्रेसले इतिहासमा पटक–पटक यस्ता आन्तरिक मतभेद नआएका होइनन् । तर पनि पछिल्ला वर्षहरूमा देखिएको गुटगत खिचातानी, नेतृत्वप्रतिको अविश्वास र नीतिगत अस्पष्टताले पार्टीको साखमा मात्र होइन, समग्र लोकतान्त्रिक अभ्यासमै प्रश्न उठाएको छ ।

कांग्रेस जस्तो जीवन्त लोकतान्त्रिक दलभित्र कहिले काँही नीतिगत विवाद हुनुलाई स्वाभाविकै मान्न सकिन्छ । ठूलो र बहुआयामिक पार्टीमा कहिले काँही यस्ता विवाद हुन्छन् नै । निर्णय प्रक्रियामा पारदर्शिता नहुनु, अवसरको न्यायोचित वितरणमा असन्तुलन तथा विचारभन्दा व्यक्तिप्रति केन्द्रित राजनीतिका कारण कांग्रेसभित्र असन्तुष्टि चुलिएको थियो । यी यस्तै असन्तुष्टीका बीच गत भदौ २३ र २४ को जेन जी विद्रोहपछि कांग्रेसभित्र नेतृत्व हस्तान्तरणको बहस शुरु भएको थियो । पार्टीको १४ औं महाधिवेशनबाट सभापतिमा निर्वाचित शेरबहादुर देउवामाथि समयको माग अनुसार समयमै १५ औं महाधिवेशन गरी नेतृत्व हस्तान्तरण गर्नका लागि नयाँ पुस्ताले दवाव सिर्जना गरेको थियो । तर देउवा समयमै महाधिवेशन गर्न तयार भएनन् । फागुन २१ को निर्वाचनपछि मात्र महाधिवेशन गर्ने निर्णय गरेपछि महामन्त्रीद्धय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माले ५४ प्रतिशत महाधिवेशन प्रतिनिधिको हस्ताक्षर संकलन गरी १५ औं महाधिवेशनका लागि दवाव सिर्जना गरे । तर देउवा महाधिवेशन गर्न तयार भएनन् ।

जसको परिणाम पुस अन्तिम साता राजधानीको भृकुटीमण्डपमा भएको विशेष महाधिशेनबाट थापा सभापतिमा चयन भए । त्यसपछि को आधिकारिक भन्ने विवाद निर्वाचन आयोग हुदै सर्वोच्च अदालत सम्म पुग्यो । निर्वाचन आयोगले थापालाई आधिकारिकता दिएपछि उनैको हस्ताक्षरमा निर्वाचनका टिकट बितरण गरिएको थियो । निर्वाचनमा भएको पराजयपछि बल्झिएको विवादमा सर्वोच्चले शुक्रबार थापाको कार्यसमितिलाई आधिकारिक मान्यता दिएसंगै आन्तरिक विवाद मत्थर हुन पुगेको छ । तर पनि भावनात्मक एकताका लागि नेतृत्वको भूमिका महत्वपूर्ण हुन जान्छ । त्यसका लागि दुवै समूह बसेर आत्मसमिक्षा गर्नु पार्टा र लोकतन्त्रको भविश्यका लागि आवश्यक देखिन्छ । नेतृत्वले आलोचनालाई स्वीकार गर्दै संवादको वातावरण बनाउनुपर्छ भने असन्तुष्ट पक्षले पनि पार्टी संरचनाभित्रै बसेर समाधान खोज्ने प्रतिबद्धता जनाउनु पर्छ । सार्वजनिक रूपमा एकअर्कालाई आरोप–प्रत्यारोप गर्नु भन्दा आन्तरिक छलफल र सहमतिको बाटो खोज्नु नै बुद्धिमानी निर्णय हुनेछ । युवा पुस्तालाई अवसर दिने तथा पुराना पुस्ताका नेताहरूको अनुभवलाई सदुपयोग गर्दै वैचारिक स्पष्टताका साथ अघि बढ्दा भोलिका दिनमा कांग्रेसले गुमेको जनमत फर्काउन सक्छ ।

निर्वाचनपछि देशको भबिश्य कस्तो होला भन्ने सर्बत्र चिन्ता र चासो देखिएको छ । यस्तो बेलामा कांग्रेसले संसदमा सशक्त प्रतिपक्षीको भूमिका निर्वाह गर्नका लागि सबैभन्दा पहिला त पार्टीभित्र एकता हुनुपर्छ । राजनीतिक स्थिरता र सशक्त लोकतन्त्रका लागि कांग्रेसको एकता जरुरी छ । यस्तो अवस्थामा प्रमुख लोकतान्त्रिक शक्तिको रूपमा रहेको कांग्रेस कमजोर हुनु देशकै लागि दुर्भाग्यपूर्ण हुनेछ । त्यसैले, आन्तरिक विवादलाई अब थप लम्ब्याउने होइन, समाधान गर्ने दिशातिर अघि बढ्नुपर्छ । तसर्थ, आम कांग्रेसजनले बुझ्नुपर्छ कि विभाजनले क्षणिक लाभ दिएता पनि दीर्घकालीन क्षति पु¥याउँछ । त्यसैले दुवै पक्षले वृहत्तर एकताको बाटो पैल्याउनु नै अहिलेको प्रमुख दायित्व हो ।

सम्बन्धित समाचार

उदयपुर जिल्लाको कांग्रेस इतर समूहको सभापतिमा बस्नेत
उदयपुर जिल्लाको कांग्रेस इतर समूहको सभापतिमा बस्नेत
  • २०८३ बैशाख ८, १६: ४९

उदयपुर । उदयपुर जिल्लाको नेपाली कांग्रेस इतर समूहको जिल्ला अधिवेशनबाट बसन्त कुमार बस्नेत जिल्ला सभापतिमा निर्विरोध निर्वाचित भएका छन् ।...

आयो दसैँ ढोल बजाई, गयो दसैँ ऋण बोकाई
आयो दसैँ ढोल बजाई, गयो दसैँ ऋण बोकाई
  • २०८३ बैशाख ८, १६: ४९

१. आयो दसैँ ढोल बजाई, गयो दसैँ ऋण बोकाई विक्रम सम्वत २०८३सालको बडा दसैँ यसपटक अलि ढिलो सुरु हुने ज्योतिष...

महाधिवेशनको चटारोमा नेपाली कांग्रेस
महाधिवेशनको चटारोमा नेपाली कांग्रेस
  • २०८३ बैशाख ८, १६: ४९

  १.नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशन नेपाली कांग्रेसको विशेष अधिवेशनमार्फत् प्राप्त कार्यादेशको आधारमा गगन थापाले नेतृत्व गरेको नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशन...